പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഫോട്ടോഗ്രാഫിയുടെ ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട വ്യക്തിത്വങ്ങളിൽ ഒരാളാണ് ജൂലിയ മാർഗരറ്റ് കാമറൂൺ (Julia Margaret Cameron, 1815–1879). നാൽപ്പത്തിയെട്ടാം വയസ്സിൽ ഫോട്ടോഗ്രാഫി ആരംഭിച്ച അവർ, തൻ്റെ ഹ്രസ്വമായ കരിയറിൽ പോർട്രെയ്റ്റ് ഫോട്ടോഗ്രാഫിയുടെ ഭാവനാത്മക സാധ്യതകളെ പുനർനിർവചിച്ചു.
1815-ൽ ഈസ്റ്റ് ഇന്ത്യാ കമ്പനിയിലെ ഒരു ഉദ്യോഗസ്ഥൻ്റെ മകളായി ജനിച്ച ജൂലിയ മാർഗരറ്റ് പാറ്റിൽ, 1838-ൽ നിയമജ്ഞനായ ചാൾസ് ഹേ കാമറൂണിനെ വിവാഹം കഴിച്ചു. ഐൽ ഓഫ് വൈറ്റിൽ താമസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ 1863-ൽ മകൾ സമ്മാനിച്ച ഒരു ക്യാമറയിലൂടെയാണ് അവർ ഫോട്ടോഗ്രാഫി ലോകത്തേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്നത്.
സ്റ്റുഡിയോയും സിറ്റർമാരും
ഫോട്ടോഗ്രാഫിയോടുള്ള തൻ്റെ അഭിനിവേശം തിരിച്ചറിഞ്ഞ കാമറൂൺ, പുരയിടത്തിലെ ഒരു തൊഴുത്ത് സ്റ്റുഡിയോയായും കൽക്കരി ബിൻ ഡാർക്ക്റൂമായും മാറ്റി പോർട്രെയ്റ്റുകൾ നിർമ്മിക്കാൻ തുടങ്ങി. അവരുടെ സിറ്റർമാരിൽ ആ കാലഘട്ടത്തിലെ പ്രമുഖരായ വ്യക്തിത്വങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു:
- കവികളായ ആൽഫ്രഡ് ലോർഡ് ടെന്നിസൺ, ഹെൻറി വാഡ്സ്വർത്ത് ലോംഗ്ഫെലോ.
- ശാസ്ത്രജ്ഞരായ സർ ജോൺ ഹെർഷൽ, ചാൾസ് ഡാർവിൻ.
- എഴുത്തുകാരൻ തോമസ് കാർലൈൽ, നടി എല്ലെൻ ടെറി എന്നിവരുടെ ശ്രദ്ധേയമായ ഛായാചിത്രങ്ങൾ അവർ പകർത്തി.
ശൈലിയുടെ പ്രത്യേകത: സൗന്ദര്യാത്മക അപൂര്ണ്ണത
കാമറൂണിൻ്റെ ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾക്ക് തനതായ ഒരു സൗന്ദര്യമുണ്ട്, അത് വിക്ടോറിയൻ ഫോട്ടോഗ്രാഫിയിലെ നിലവിലുണ്ടായിരുന്ന നിയമങ്ങളെ വെല്ലുവിളിച്ചു:
സവിശേഷതകൾ
സോഫ്റ്റ് ഫോക്കസ് (Soft Focus): പല ചിത്രങ്ങളിലും അവർ ചെറിയ ഫോക്കസ് പിശകുകൾ വരുത്തിയിരുന്നു. ഇത് ചിത്രത്തിന് ഒരു സ്വപ്നസമാനമായ (Dreamlike), റൊമാൻ്റിക് ഭാവം നൽകി
ഡ്രമാറ്റിക് ലൈറ്റിംഗ്: റെംബ്രാൻ്റിനെ (Rembrandt van Rijn) ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്ന, തീവ്രമായ ചിയറോസ്കുറോ (Chiaroscuro) ലൈറ്റിംഗ് ഉപയോഗിച്ചു. ഇത് വിഷയങ്ങൾക്ക് നാടകീയമായ ആഴം നൽകി.
സാങ്കേതിക അപൂർണ്ണത: വെറ്റ് കൊളോഡിയൻ പ്രോസസ് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതിനാൽ, പ്രിൻ്റുകളിൽ പതിഞ്ഞ വിരലടയാളങ്ങൾ, തകർന്ന പ്ലേറ്റുകൾ തുടങ്ങിയ സാങ്കേതിക അപൂർണ്ണതകൾ പലപ്പോഴും ചിത്രങ്ങളിൽ കാണാമായിരുന്നു.
വിമർശനവും പിൽക്കാല അംഗീകാരവും
കാമറൂണിൻ്റെ കാലത്തെ ഫോട്ടോഗ്രാഫിക് വ്യവസ്ഥകൾ, ഈ സാങ്കേതിക അപൂർണ്ണതകളെ മോശം ടെക്നിക്കെന്ന് വിമർശിച്ചിരുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, പിൽക്കാല വിമർശകർ ഈ സാങ്കേതിക തികവില്ലായ്മയെക്കാൾ, അവരുടെ ചിത്രങ്ങൾ നൽകിയ ആത്മീയ ആഴത്തെയും (Spiritual Depth) വൈകാരിക തീവ്രതയെയും അഭിനന്ദിച്ചു.
- അവരുടെ ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ, ചിത്രകാരൻ ജോർജ്ജ് ഫ്രെഡറിക് വാട്ട്സിൻ്റെ (George Frederic Watts) സ്വാധീനം കാണിക്കുന്നു. ഡാന്റേ ഗബ്രിയേൽ റോസെറ്റിയെ (Dante Gabriel Rossetti) പോലുള്ള പ്രീ-റാഫലൈറ്റ് ചിത്രകാരരുമായി അവർ സൗന്ദര്യാത്മകമായ സാമ്യം പങ്കിട്ടു.
- സാങ്കൽപ്പിക ടാബ്ലോ: പല വിക്ടോറിയൻ ഫോട്ടോഗ്രാഫർമാരെയും പോലെ, കാമറൂൺ റൊമാൻ്റിക്, പ്രീ-റാഫലൈറ്റ് പെയിൻ്റിംഗുകൾ അനുകരിച്ച് കുടുംബാംഗങ്ങളെയും സേവകരെയും കഥാപാത്രങ്ങളായി അവതരിപ്പിക്കുകയും സവിശേഷ വസ്ത്രധാരണരീതികൾ പകർത്തുകയും ചെയ്തു. ടെന്നിസൻ്റെ ‘ഐഡിൽസ് ഓഫ് ദി കിംഗ്’ (1874-75) എന്ന കൃതിക്ക് അവർ ചിത്രീകരണങ്ങൾ നൽകിയിട്ടുണ്ട്.
1875-ൽ ഭർത്താവിനൊപ്പം സിലോണിലെ കോഫി പ്ലാൻ്റേഷനിലേക്ക് മടങ്ങിയ അവർ അവിടെയും ഫോട്ടോയെടുപ്പ് തുടർന്നു.
ജൂലിയ മാർഗരറ്റ് കാമറൂൺ, പോർട്രെയ്റ്റ് ഫോട്ടോഗ്രാഫിക്ക് വൈകാരിക തീവ്രതയുടെ ഒരു പുതിയ മാനം നൽകുകയും, സാങ്കേതിക പൂർണ്ണതയെക്കാൾ കലാപരമായ ആവിഷ്കാരത്തിന് മുൻഗണന നൽകുകയും ചെയ്ത് അത്ഭുതപ്പെടുത്തിയ ഒരു കലാകാരിയാണ്.
മുബാറക്ക് ആത്മത
ലെൻസ് അധിഷ്ഠിത ദൃശ്യകലാകാരൻ, എഴുത്തുകാരൻ.
നിത്യജീവിതത്തിലെ ലളിതമായ കാഴ്ചകളെയും വസ്തുക്കളെയും കാലം, ഇടം, അസ്തിത്വം എന്നിവയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന സവിശേഷമായ ദൃശ്യഭാഷയാണ് മുബാറക്കിന്റെ അടയാളം. കല സ്ഥാപനങ്ങളിലല്ല, ജീവിതത്തിന്റെ സ്വാഭാവികതയിലാണ് നിലകൊള്ളുന്നതെന്ന് മുബാറക്ക് വിശ്വസിക്കുന്നു. ക്യാമറയെ കേവലം ഒരു ഉപകരണമായല്ല, മറിച്ച് ലോകത്തെ നിശ്ശബ്ദമായി കേൾക്കാനുള്ള ഒരു മാധ്യമമായാണ് ഇദ്ദേഹം അടയാളപ്പെടുത്തുന്നത്.
ശ്രദ്ധേയമായ നിരവധി ഏകാംഗ, ഗ്രൂപ്പ് പ്രദർശനങ്ങളിൽ പങ്കെടുത്തു. കേരള ലളിതകലാ അക്കാദമി സ്റ്റേറ്റ് അവാർഡ് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആത്മത ഫൗണ്ടേഷന്റെ ഫൗണ്ടറും കോഓർഡിനേറ്റിംഗ് ട്രസ്റ്റിയും ആണ്. ആർട്ട്നേച്ചർ (ArtNature) എന്ന കൂട്ടായ്മയുടെ ആർട്ടിസ്റ്റിക് ഡയറക്ടറായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
ഫോട്ടോഗ്രാഫിയുടെ കുഞ്ഞുചരിത്രം, അത് നെഞ്ചേറ്റിയ ഒരാളിലൂടെ വളരെ ലളിതമായി ആവിഷ്കാരിച്ചു…
വിക്ടോറിയൻ കാലഘട്ടത്തിലെ പ്രശസ്ത കവിയായ ആൽഫ്രഡ് ലോർഡ് ടെന്നിസണും ജൂലിയ മാർഗരറ്റ് കാമറണും തമ്മിലുള്ള രസകരമായ ആ സൗഹൃദ സംഭവം (The Tennyson Incident) താഴെ വിവരിക്കുന്നു:
ജൂലിയ കാമറൺ തന്റെ ഫോട്ടോകൾക്ക് വേണ്ടി മോഡലുകളെ കണ്ടെത്താൻ വളരെ ശാഠ്യം പിടിച്ചിരുന്ന ആളായിരുന്നു. ഐൽ ഓഫ് വൈറ്റിൽ (Isle of Wight) താമസിച്ചിരുന്ന സമയത്ത് അവരുടെ അയൽക്കാരനായിരുന്നു പ്രശസ്ത കവിയായ ആൽഫ്രഡ് ലോർഡ് ടെന്നിസൺ.
അക്കാലത്ത് ക്യാമറയുടെ എക്സ്പോഷർ ടൈം (Exposure time) വളരെ കൂടുതലായിരുന്നു. ഒരു ഫോട്ടോ എടുക്കാൻ വേണ്ടി മോഡലുകൾ 3 മുതൽ 10 മിനിറ്റ് വരെ യാതൊരു ചലനവുമില്ലാതെ ഒരേ ഇരിപ്പ് ഇരിക്കണമായിരുന്നു. ജൂലിയ കാമറൺ തന്റെ ഫോട്ടോയിൽ വിചാരിച്ച ഭാവം കിട്ടുന്നത് വരെ ആളുകളെ മണിക്കൂറുകളോളം ഇതേ രീതിയിൽ ഇരുത്തി ബുദ്ധിമുട്ടിക്കുമായിരുന്നു.
തന്റെ വീട്ടിൽ വരുന്ന വിശിഷ്ടാതിഥികളെയെല്ലാം ടെന്നിസൺ ജൂലിയയുടെ ഈ ‘ഫോട്ടോ ഭ്രാന്തിൽ’ നിന്ന് എപ്പോഴും രക്ഷിക്കാൻ ശ്രമിക്കുമായിരുന്നു. ഒരിക്കൽ പ്രശസ്ത അമേരിക്കൻ കവിയായ ഹെൻറി വാഡ്സ്വർത്ത് ലോങ്ഫെലോ ടെന്നിസണെ സന്ദർശിക്കാൻ എത്തി.
ലോങ്ഫെലോയെ ജൂലിയയുടെ വീട്ടിലേക്ക് കൂട്ടിക്കൊണ്ടുപോയ ടെന്നിസൺ, അദ്ദേഹത്തെ അവിടെയാക്കി തിരികെ പോരുന്നതിന് മുൻപ് തമാശയായി ഇങ്ങനെ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി:
“ലോങ്ഫെലോ, ഞാൻ നിങ്ങളെ ഇവിടെ വിട്ടു പോവുകയാണ്. നിങ്ങൾ ഇപ്പോൾ അവരുടെ ആവശ്യങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് മാറ്റപ്പെടും , അപരിചിതനാക്കപ്പെടും, ഒടുവിൽ അവരുടെ ഒരു ഇരയായി മാറുകയും ചെയ്യും.” (“I will leave you now, Longfellow. You will be customized and alienated, and made a victim of.”)
ടെന്നിസൺ പറഞ്ഞതുപോലെ തന്നെ ലോങ്ഫെലോയും ജൂലിയയുടെ ക്യാമറയ്ക്ക് മുന്നിൽ മണിക്കൂറുകളോളം ഇരിക്കേണ്ടി വന്നു. എങ്കിലും, ടെന്നിസൺ ജൂലിയയുടെ ഒരു വലിയ ആരാധകൻ കൂടിയായിരുന്നു. തന്റെ പ്രശസ്തമായ ഇഡിൽസ് ഓഫ് ദി കിംഗ് (Idylls of the King) എന്ന കവിതയ്ക്ക് വേണ്ടിയുള്ള ഫോട്ടോഗ്രാഫിക് ചിത്രീകരണങ്ങൾ ചെയ്യാൻ ടെന്നിസൺ പിന്നീട് ജൂലിയയെ തന്നെയാണ് ചുമതലപ്പെടുത്തിയത്.
A well-written article that captures Julia Margaret Cameron’s lasting influence on the art of photography.
Thank you Mubarikka.❤️