കലയുടെ കാവൽക്കാരൻ – ആൽഫ്രഡ് സ്റ്റീഗ്ലിറ്റ്സ് എന്ന ഫോട്ടോഗ്രാഫറും ആധുനികതയും

ഫോട്ടോഗ്രാഫിയെ ഒരു അംഗീകൃത കലാരൂപമായി സ്ഥാപിച്ചെടുക്കുന്നതിൽ തൻ്റെ കൃതികളിലൂടെയും പ്രവർത്തനങ്ങളിലൂടെയും നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിച്ച അമേരിക്കൻ കലാകാരനാണ് ആൽഫ്രഡ് സ്റ്റീഗ്ലിറ്റ്സ് (Alfred Stieglitz, 1864–1946). കലയോടും, പ്രത്യേകിച്ച് ഫോട്ടോഗ്രാഫിയോടുമുള്ള അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ അഭിനിവേശം ഒരു യുഗത്തെ മാറ്റിമറിച്ചു.

1864-ൽ ന്യൂജേഴ്‌സിയിലെ ഹോബോകെനിൽ ജനിച്ച സ്റ്റീഗ്ലിറ്റ്സ്, 1881-ൽ കുടുംബത്തോടൊപ്പം ജർമ്മനിയിലേക്ക് താമസം മാറി. അവിടെ എഞ്ചിനീയറിംഗ് പഠിക്കുന്നതിനിടയിൽ, 1883-ഓടെ ഫോട്ടോ-കെമിസ്ട്രിയിൽ അഗാധമായ താൽപര്യം വളർത്തുകയും, യൂറോപ്പിലുടനീളം സഞ്ചരിച്ച് ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ എടുക്കുകയും ഫോട്ടോഗ്രാഫിക് മത്സരങ്ങളിൽ വിജയിക്കുകയും ചെയ്തു.

യാഥാര്‍ത്ഥ്യത്തെ മറികടക്കുന്ന ഫോട്ടോഗ്രാഫി

1890-ൽ അമേരിക്കയിലേക്ക് മടങ്ങിയെത്തിയ സ്റ്റീഗ്ലിറ്റ്സ്, ന്യൂയോർക്ക് അമേച്വർ ഫോട്ടോഗ്രാഫിക് കമ്മ്യൂണിറ്റിയിൽ സജീവമായി. മഞ്ഞുവീഴ്ചയിലും മഴയിലും രാത്രിയിലും ഫോട്ടോഗ്രാഫുകൾ നിർമ്മിക്കാനുള്ള സാങ്കേതിക വിദ്യകൾ അദ്ദേഹം വികസിപ്പിച്ചു.

• ദർശനം: മികച്ച ഫോട്ടോഗ്രാഫി “യാഥാർത്ഥ്യത്തേക്കാൾ യഥാർത്ഥമായിത്തീരുന്നു” എന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ വിശ്വാസം.
• പോർട്രെയ്റ്റുകൾ: അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ഏറ്റവും പ്രസിദ്ധമായ കൃതികളിൽ, പ്രശസ്ത ചിത്രകാരിയും പിന്നീട് ഭാര്യയുമായ ജോർജിയ ഓ’കീഫിൻ്റെ (Georgia O’Keeffe) പോർട്രെയ്റ്റുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. ഈ ക്ലോസ്-അപ്പ് പോർട്രെയ്റ്റുകൾ അവരുടെ വ്യക്തിത്വത്തെയും, ബന്ധങ്ങളെയും, കലാപരമായ പ്രവർത്തനങ്ങളെയും കുറിക്കുന്നതായിരുന്നു.

ഫോട്ടോ-സിസെഷന്‍: കലയുടെ യുദ്ധം

മിക്ക ഫോട്ടോഗ്രാഫുകളിലും താൻ കണ്ട കലാപരതയുടെ ഗുരുതരമായ അഭാവത്തിൽ അസംതൃപ്തനായ സ്റ്റീഗ്ലിറ്റ്സ്, ഫോട്ടോഗ്രാഫിയെ ഒരു മികച്ച കലാരൂപമായി ഉയർത്താൻ വേണ്ടി പോരാടി.

• ഫോട്ടോ-സിസെഷൻ (Photo-Secession): 1902-ൽ അദ്ദേഹം നാഷണൽ ആർട്‌സ് ക്ലബ്ബിൽ ‘ഫോട്ടോ-സിസെഷൻ’ എന്ന എക്സിബിഷൻ സംഘടിപ്പിച്ചു.
• ക്യാമറ വർക്ക്: ഇതേ വർഷം തന്നെ അദ്ദേഹം ‘ക്യാമറ വർക്ക്’ എന്ന മാസികയുടെ പ്രസാധനം തുടങ്ങി. ഇത് ഫോട്ടോ-സിസെഷനിസ്റ്റുകളുടെ ചിത്രങ്ങളും പുരോഗമനപരമായ ആശയങ്ങളും അവതരിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള വേദിയായി മാറി.

മോഡേണിസത്തിന്റെ വാതില്‍

ഫോട്ടോഗ്രാഫർ എന്നതിലുപരി, ആദ്യകാല ആധുനിക കലയുടെ (Early Modernism) ഒരു പ്രധാന വക്താവായി സ്റ്റീഗ്ലിറ്റ്സ് പ്രവർത്തിച്ചു.

• ‘291’ ഗാലറി: 1905-ൽ ആരംഭിച്ച ‘ദ ലിറ്റിൽ ഗാലറീസ് ഓഫ് ഫോട്ടോ-സിസെഷൻ’ അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ന്യൂയോർക്കിലെ നാല് ഗാലറികളുടെ പരമ്പരയിലെ ആദ്യത്തേതായിരുന്നു. ഇതിൽ ഏറ്റവും പ്രശസ്തമായത് “291” എന്ന ഗാലറിയാണ്.
• സാംസ്കാരിക നേതൃത്വം: അമേരിക്കൻ കലാകൃത്തുകളായ ജോർജിയ ഓ’കീഫ്, പോൾ സ്ട്രാന്റ് തുടങ്ങിയവരുടെ വിജയത്തിന് അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ ബൗദ്ധികവും സാംസ്കാരികവുമായ നേതൃത്വം പ്രധാന കാരണമായി. ഫോട്ടോഗ്രാഫിയുടെ സൗന്ദര്യാത്മക മൂല്യത്തിന് അന്തർദ്ദേശീയ സ്വീകാര്യത നേടുന്നതിലും അദ്ദേഹത്തിൻ്റെ പ്രോത്സാഹനം നിർണ്ണായകമായിരുന്നു.

ആൽഫ്രഡ് സ്റ്റീഗ്ലിറ്റ്സ്, തൻ്റെ മാറ്റങ്ങളോടുള്ള പ്രതിബദ്ധത, സാങ്കേതിക വൈദഗ്ദ്ധ്യം, കലാപരമായ ദർശനം എന്നിവയിലൂടെ ഫോട്ടോഗ്രാഫിയെ ഒരു പുതിയ യുഗത്തിലേക്ക് നയിച്ച, അമേരിക്കൻ ആധുനിക കലയുടെ വളർച്ചയ്ക്ക് അടിത്തറയിട്ട വിപ്ലവകാരിയായ ഒരു കലാകാരനാണ്.

മുബാറക്ക് ആത്മത

​ലെൻസ് അധിഷ്ഠിത ദൃശ്യകലാകാരൻ, എഴുത്തുകാരൻ. ശ്രദ്ധേയമായ നിരവധി ഏകാംഗ, ഗ്രൂപ്പ് പ്രദർശനങ്ങളിൽ പങ്കെടുത്തു. കേരള ലളിതകലാ അക്കാദമി സ്റ്റേറ്റ് അവാർഡ് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. ആത്മത ഫൗണ്ടേഷന്റെ ഫൗണ്ടറും കോഓർഡിനേറ്റിംഗ് ട്രസ്റ്റിയും ആണ്. ആർട്ട്നേച്ചർ (ArtNature) എന്ന കൂട്ടായ്മയുടെ ആർട്ടിസ്റ്റിക് ഡയറക്ടറായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു.